22 września 2026 r. Śląsk stracił jednego z najważniejszych strażników swojej pamięci. Alojzy Wiktor Lysko — pisarz, publicysta, nauczyciel i samorządowiec z Bojszów — zmarł w wieku 84 lat. Autor 10-tomowej sagi „Duchy wojny" przez sześć dekad dokumentował to, co bez niego mogłoby zniknąć bez śladu.
Rankiem 22 września 2026 r. Urząd Gminy Bojszowy opublikował w mediach społecznościowych krótki komunikat. Wystarczyło kilka zdań, żeby wiadomość obiegła cały Śląsk: nie żyje Alojzy Wiktor Lysko. Pisarz, publicysta, nauczyciel i były poseł na Sejm RP odszedł w wieku 84 lat. Kondolencje złożyli m.in. rektor Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach w imieniu całego senatu uczelni oraz prezydent Katowic Marcin Krupa, który napisał, że „Śląsk stracił dziś jednego ze swoich najważniejszych kronikarzy".
Lysko urodził się 15 lutego 1942 r. w Bojszowach i z tą miejscowością pozostał związany przez całe życie — zawodowo, twórczo i społecznie. Katowice jednak odgrywały w jego biografii rolę szczególną. Mówił o nich wprost: „Wszystko się w Katowicach zaczęło i wszystko w Katowicach trwa. Bez Katowic ja bym nie istniał, to jest moje okno cywilizacyjne". Tu kształcił się — był absolwentem Studium Nauczycielskiego, a później Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Śląskiego. Tu trafiały jego teksty, stąd wychodziły na scenę i na ekran.
Uroczystości pogrzebowe odbyły się 24 września 2026 r. w kościele pw. Narodzenia św. Jana Chrzciciela w Bojszowach, przy ul. św. Jana. Wzięli w nich udział przedstawiciele władz państwowych i samorządowych, ludzie kultury oraz mieszkańcy regionu. Bojszowy pożegnały swojego najwybitniejszego syna.
Najczęściej zadawane pytania
Kiedy i gdzie urodził się Alojzy Lysko?
Alojzy Wiktor Lysko urodził się 15 lutego 1942 r. w Bojszowach — miejscowości, z którą pozostał związany przez całe życie zawodowe, twórcze i społeczne.
Co to jest saga „Duchy wojny" i dlaczego była dla Lyski tak ważna?
„Duchy wojny" to 10-tomowa saga dokumentująca losy Górnoślązaków przymusowo wcielonych do Wehrmachtu podczas II wojny światowej. Dla Lyski miała wymiar głęboko osobisty — jego ojciec, Alojzy Lysko senior, zginął na froncie wschodnim na terenie dzisiejszej Ukrainy, mając zaledwie 30 lat. Rodzinna tragedia stała się impulsem do opisania losów całego pokolenia.
Czym jest monodram „Mianujom mie Hanka" i gdzie można go obejrzeć?
To monodram katowickiego Teatru Korez, oparty na tekście Lyski „Jak Niobe. Opowieść górnośląska", w reżyserii Mirosława Neinerta i z Grażyną Bułką w roli tytułowej. Premiera odbyła się w 2016 r. 27 stycznia 2025 r. spektakl wyemitowała TVP1 jako pierwszy w historii Teatru Telewizji spektakl zagrany w całości po śląsku — oglądało go blisko pół miliona widzów. Dostępny bezpłatnie w serwisie TVP VOD.
Jakie funkcje publiczne pełnił Alojzy Lysko?
Lysko był radnym Bojszów i Tychów, zasiadał w Sejmiku Województwa Śląskiego, a w latach 2005–2007 pełnił mandat posła na Sejm RP V kadencji. Był też wieloletnim nauczycielem i dyrektorem Szkoły Górniczej przy KWK „Ziemowit" w Lędzinach.
Gdzie i kiedy odbył się pogrzeb Alojzego Lyski?
Uroczystości pogrzebowe odbyły się 24 września 2026 r. o godz. 10.00 w kościele pw. Narodzenia św. Jana Chrzciciela w Bojszowach przy ul. św. Jana. Wzięli w nich udział przedstawiciele władz państwowych i samorządowych, ludzie kultury oraz mieszkańcy regionu.
Redakcja Informacje Katowice
Zespół redakcyjny portalu — informacje o inwestycjach, kulturze, sporcie i życiu codziennym Katowic.
Kontakt z redakcją