Archiwum Państwowe w Katowicach otwarte po rozbudowie. Nowy kompleks na Józefowskiej gotowy

10 czerwca 2026 r. przy ul. Józefowskiej 104 w Katowicach otwarto rozbudowane i zmodernizowane Archiwum Państwowe. Inwestycja finansowana z budżetu państwa kosztowała blisko 98,2 mln zł i przyniosła trzy nowe budynki — w tym zaawansowane technologicznie magazyny i centrum konferencyjno-wystawiennicze.

Środa, 10 czerwca 2026 r., na stałe wpisała się w historię dziedzictwa kulturowego Śląska. Przy ul. Józefowskiej 104 w Katowicach otwarto oficjalnie rozbudowaną i zmodernizowaną siedzibę Archiwum Państwowego w Katowicach — instytucji, która przechowuje dokumenty sięgające średniowiecza, a jej najstarszy zasób datuje się na rok 1412. Ceremonia odbyła się w ramach Międzynarodowego Tygodnia Archiwów i zgromadziła przedstawicieli rządu, administracji samorządowej oraz świata nauki.

Kompleks przy Józefowskiej to miejsce z historią. Archiwum Państwowe w Katowicach zajmuje teren po dawnej jednostce wojskowej, a budynki przy ul. Józefowskiej 104 powstały w większości w latach 50. XX w. Przez dekady instytucja zmagała się z rosnącym zasobem dokumentów i coraz bardziej nieadekwatnymi warunkami ich przechowywania. Decyzja o rozbudowie była odpowiedzią na konkretne potrzeby — zarówno konserwatorskie, jak i logistyczne.

Wśród gości ceremonii znaleźli się m.in. Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego Marek Krawczyk oraz Wojewoda Śląski Marek Wójcik. Oficjalne otwarcie odbyło się w obecności Naczelnego Dyrektora Archiwów Państwowych dr. Pawła Pietrzyka oraz kluczowych przedstawicieli administracji samorządowej.

Najczęściej zadawane pytania

Kiedy odbyło się oficjalne otwarcie rozbudowanego Archiwum Państwowego w Katowicach?

Oficjalne otwarcie miało miejsce 10 czerwca 2026 r., w ramach Międzynarodowego Tygodnia Archiwów. Dla mieszkańców zaplanowano Dni Otwarte w dniach 12–13 czerwca 2026 r.

Ile kosztowała rozbudowa Archiwum Państwowego w Katowicach i kto ją finansował?

Szacowany koszt inwestycji wyniósł blisko 98,2 mln zł. Całość sfinansowano ze środków budżetu państwa przekazanych przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Generalnym wykonawcą była Grupa NDI z Sopotu, która podpisała umowę z archiwum 1 lutego 2024 r.

Co nowego powstało w kompleksie przy ul. Józefowskiej 104?

Wybudowano trzy nowe budynki: dwa magazyny archiwalne o łącznej powierzchni 3 253 m² oraz budynek konferencyjno-wystawienniczy o powierzchni 1 490 m². Trzy istniejące budynki (nr 1, 9 i 10) przebudowano i połączono z nową strukturą systemem łączników napowietrznych. Łączna powierzchnia użytkowa całego kompleksu wynosi ponad 13 873 m².

Ile dokumentów można przechowywać w nowym kompleksie i co to oznacza dla regionu?

Nowy kompleks ma rezerwę magazynową pozwalającą na przejęcie po 2026 r. około 20 tys. metrów bieżących archiwaliów — czyli dokumentów z instytucji publicznych, samorządów i zakładów pracy z całego regionu śląskiego, które dotychczas czekały na właściwe zabezpieczenie.

Co można zobaczyć podczas Dni Otwartych w archiwum przy Józefowskiej?

W dniach 12–13 czerwca 2026 r. odbywają się Dni Otwarte, podczas których można zwiedzić nowy kompleks i obejrzeć cztery premierowe wystawy — m.in. o historii mapy państwa pszczyńskiego, przemysłowych Szopienicach oraz katowickiej porcelanie. Przewidziano też warsztaty genealogiczne, kaligraficzne i strefę edukacyjną „Przygoda w Archiwum".