Koniec kopciuchów w Dąbrówce Małej. Dziesięć budynków przy ul. Le Ronda z nowym ogrzewaniem

Katowice i Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia zakończyły pierwszy etap programu STOP SMOG w mieście. Dziesięć komunalnych budynków przy ul. Le Ronda w Dąbrówce Małej przeszło kompleksową modernizację za ponad 861 tys. zł.

Kolonia zabytkowych domów robotniczych przy ul. Le Ronda w Dąbrówce Małej wygląda dziś inaczej niż jeszcze rok temu. Nowe okna, ocieplone ściany, a przede wszystkim — żadnego dymu z kominów. Stare piece kaflowe, które przez dekady ogrzewały te domy węglem, odeszły do przeszłości. Zastąpiły je dwufunkcyjne piece gazowe, zasilające zarówno centralne ogrzewanie, jak i ciepłą wodę użytkową.

To efekt pierwszego zakończonego etapu rządowego programu STOP SMOG w Katowicach, realizowanego przy wsparciu organizacyjnym, finansowym i technicznym Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii (GZM) oraz z udziałem Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Prace objęły 10 budynków komunalnych zarządzanych przez Komunalny Zakład Gospodarki Mieszkaniowej w Katowicach (KZGM). Łączna wartość inwestycji przekroczyła 861 tys. zł, a część wkładu własnego miasta pokryła dotacja GZM.

Sama ulica Le Ronda ma swoją historię — to nieruchomości z okresu dwudziestolecia międzywojennego. Kolonia składa się z 18 dwurodzinnych domów z ogródkami, które dziś powiedzielibyśmy bliźniakami. Zbudowano je z myślą o robotnikach, a przez niemal sto lat ogrzewano w sposób, który zmienił się dopiero teraz. Dziesięć z tych budynków — tych w zasobach komunalnych — właśnie przeszło metamorfozę.

Najczęściej zadawane pytania

Co konkretnie zrobiono w budynkach przy ul. Le Ronda w ramach programu STOP SMOG?

W 10 komunalnych budynkach przy ul. Le Ronda w Dąbrówce Małej wymieniono stolarkę okienną i drzwiową, przeprowadzono termomodernizację, zlikwidowano stare piece kaflowe i zamontowano nowe dwufunkcyjne piece gazowe obsługujące ogrzewanie i ciepłą wodę użytkową. Wykonano też nowe przyłącza gazowe i zmodernizowano instalację c.o. Łączna wartość inwestycji przekroczyła 861 tys. zł.

Kto może skorzystać z programu STOP SMOG w GZM i jak się zgłosić?

Program skierowany jest do właścicieli domów jednorodzinnych w 9 gminach GZM, w tym w Katowicach. Od stycznia 2025 r. jedynym kryterium jest dochód wnioskodawcy — zniesiono wcześniejsze kryterium majątkowe. GZM przejmuje wybór wykonawców i koordynację prac. Informacje można uzyskać przez infolinię pod numerem 797 151 654, czynną w dni robocze w godz. 10:00–18:00.

Do kiedy mieszkańcy województwa śląskiego muszą wymienić stare piece węglowe?

Zgodnie z uchwałą antysmogową województwa śląskiego, od 1 stycznia 2026 r. nie można użytkować kotłów bezklasowych uruchamianych po 2013 r. Kotły klasy 3 i 4 można eksploatować do końca 2027 r. Od 1 stycznia 2028 r. dozwolone będą wyłącznie kotły spełniające wymagania klasy 5 lub ekoprojektu. Za naruszenie uchwały grozi mandat do 500 zł lub grzywna do 5 000 zł.

Ile budynków objął dotychczas program STOP SMOG w całej GZM?

Do momentu ogłoszenia wyników przy ul. Le Ronda (koniec kwietnia / początek maja 2026 r.) zakończono prace w 45 budynkach na terenie całej Metropolii. Kolejne 95 inwestycji jest w trakcie realizacji. Program obejmuje łącznie 167 przedsięwzięć niskoemisyjnych o wartości ponad 18,3 mln zł i realizowany jest w 9 gminach GZM w latach 2022–2026.

Co to jest program ELENA i jak wiąże się z modernizacją w Katowicach?

ELENA to program finansowany przy wsparciu Europejskiego Banku Inwestycyjnego, realizowany przez GZM równolegle do programu STOP SMOG. Jego zadaniem jest przygotowanie kompleksowej dokumentacji modernizacyjnej — projektów technicznych i kosztorysów — dla kolejnych budynków. W Katowicach trwają prace dokumentacyjne dla czterech kolejnych obiektów. Program ELENA toruje drogę do przyszłych inwestycji termomodernizacyjnych.